Bujar Osmani: “Είμαστε η παράπλευρη απώλεια των καθυστερήσεων στην παραγωγή εμβολίων”

Bujar Osmani: “Είμαστε η παράπλευρη απώλεια των καθυστερήσεων στην παραγωγή εμβολίων”

Η υποψήφια προς ένταξη χώρα, ευρισκόμενη σε εξαιρετικά δυσχερή θέση, αναγκάστηκε να απευθυνθεί στην Κίνα για να προμηθευτεί εμβόλια. Στο μεταξύ, συνεχίζει “να χτυπάει την πόρτα της ΕΕ”. Σε επίσκεψή του στις Βρυξέλλες, ο Υπουργός Εξωτερικών της Βόρειας Μακεδονίας επιχείρησε να επαναφέρει σε τροχιά την ενταξιακή διαδικασία, που αυτή τη φορά έχει μπλοκαριστεί από τη Βουλγαρία, αναφέρεται εισαγωγικά.

Σε συνέντευξη που παραχώρησε στη La Libre και στη δημοσιογράφο Maria Udrescu ο Υπουργός Εξωτερικών της Βόρειας Μακεδονίας, Bujar Osmani, επικεντρώθηκε στα προβλήματα που αντιμετωπίζει η χώρα στο θέμα των εμβολιασμών. Την ώρα που οι 27 εξοργίζονται με τις καθυστερήσεις στην ευρωπαϊκή εμβολιαστική εκστρατεία κατά του κορωνοϊού, η Βόρεια Μακεδονία ακόμη περιμένει να ξεκινήσει η δική της. Όπως και οι υπόλοιπες χώρες των Βαλκανίων, δεν έχει λάβει ακόμη ούτε μία δόση εμβολίων που έχουν παραγγελθεί στο πλαίσιο του COVAX, του προγράμματος των ΗΕ, που χρηματοδοτείται σε μεγάλο βαθμό από την ΕΕ, που αποσκοπεί στον εφοδιασμό ευάλωτων χωρών με εμβόλια. “Είμαστε η παράπλευρη απώλεια μίας διαδικασίας που δεν ανταποκρίθηκε στις προσδοκίες σε ό,τι αφορά τις παραδόσεις εμβολίων”, δηλώνει ο ΥΠΕΞ της γείτονος, ο οποίος χρεώνει την αποτυχία αυτή κυρίως στις φαρμακευτικές εταιρείες που δεν ανταποκρίθηκαν στις υποχρεώσεις τους.

Η Βόρεια Μακεδονία προπλήρωσε 800.000 δόσεις εμβολίων στο πλαίσιο του COVAX και διαθέτει, επίσης, και συμβόλαιο απευθείας με την Pfizer για άλλες 800.000 δόσεις, θεωρώντας ότι με τον τρόπο αυτό είναι καλυμμένη: 1,6 εκ. δόσεις είναι αρκετές για να εμβολιαστεί ο πληθυσμός της. Αλλά μέχρι στιγμής δεν έχουν παραλάβει καμία δόση. Δυστυχώς, παρατηρεί ο Osmani, οι βαλκανικές χώρες είναι οι χαμένοι της υπόθεσης στο πλαίσιο ενός ευρύτερου περιφερειακού ανταγωνισμού και υπόκεινται έτσι σε έναν γεωπολιτικό ανταγωνισμό στο θέμα των εμβολίων. Η χώρα παρήγγειλε από την Κίνα 200.000 δόσεις επιδιώκοντας ταυτόχρονα να προστατευτεί από μία γεωπολιτική ανάγνωση αυτής της ενέργειας. Πρόκειται για μία προσωρινή λύση μέχρις ότου παραληφθούν τα εμβόλια τα οποία έχουν προπληρωθεί.

Ο Osmani υπογραμμίζει πως η κυρίαρχη αίσθηση στην περιοχή είναι πως αυτή θα έπρεπε να έχει ενταχθεί εξ αρχής στο πρόγραμμα εμβολιασμών της ΕΕ. “Αυτή θα ήταν η σωστή προσέγγιση για την ΕΕ, αλλά και ο σωστός τρόπος για την ΕΕ να κάνει στρατηγική επικοινωνία στην περιοχή. Αλλά είμαστε εν καιρώ κρίσης και δεν είναι δυνατόν κανείς να τα προβλέπει όλα. Η πρόθεση υπήρχε. Η περιοχή έχει λάβει σημαντική στήριξη από την ΕΕ και το ΝΑΤΟ στο πλαίσιο της πανδημίας. Επί 12 μήνες η περιοχή ένιωθε ότι αποτελεί τμήμα της ΕΕ. Δυστυχώς, όμως, η αίσθηση αυτή δεν κορυφώθηκε, όταν ξεκίνησαν οι εμβολιασμοί”, εξηγεί.

Ερωτηθείς, εάν η θεωρεί πως η ΕΕ έκανε λάθη σε ό,τι αφορά τα Βαλκάνια στο θέμα αυτό, ο αλβανόφωνος πολιτικός σημειώνει ότι η ΕΕ θα έπρεπε να έχει αντιληφθεί ότι για την περιοχή των Βαλκανίων η ταχύτητα των εμβολιασμών ήταν σε πρώτη φάση πιο σημαντική από τη συνολική ποσότητα των δόσεων. Και θα έπρεπε να διασφαλίσει ότι η εμβολιαστική καμπάνια θα ξεκινούσε ταυτόχρονα στα Βαλκάνια, μαζί με τα κ-μ της ΕΕ. “Σε μία τέτοια περίπτωση, θα είχαμε προσαρμοστεί από κοινού στις καθυστερήσεις των εμβολίων. Οι 27 μοιράζονται τα εμβόλια μεταξύ τους. Γιατί όχι και με τις χώρες των Βαλκανίων; Ορισμένα κ-μ πρότειναν να μοιραστούν κάποιες δόσεις μαζί μας. Αλλά φαίνεται ότι υπάρχει ρήτρα στα συμβόλαια που απαγορεύει κάτι τέτοιο. Κάποιες χώρες προσφέρθηκαν μάλιστα να φιλοξενήσουν πολίτες μας στην επικράτειά τους προκειμένου να τους εμβολιάσουν. Αυτό ήταν αδύνατον να οργανωθεί λόγω των διαφόρων περιορισμών στις μετακινήσεις. Υπήρχε, επομένως, κάποια καλή θέληση, αλλά το σύστημα αγοράς των εμβολίων δεν ανταποκρίθηκε στις προσδοκίες”.

Σε ό,τι αφορά το μέτωπο των μπλοκαρισμένων από τη Βουλγαρία διαπραγματεύσεων, υπάρχει μεν απογοήτευση, αλλά όχι απελπισία, “καθώς για εμάς δεν άλλη άλλη εναλλακτική πλην της ΕΕ”. Τα θέματα που πρέπει να επιλυθούν, επισημαίνει, είναι ιστορικά και άρα συναισθηματικά φορτισμένα. Επειδή, όμως, στη Βουλγαρία θα διεξαχθούν βουλευτικές εκλογές τον Απρίλιο, τα συναισθήματα αυτά είναι σε όξυνση. Και τονίζει: “Μπορούμε να συζητούμε γιατην ιστορία, αλλά όχι στην προοπτική της αναθεώρησης ταυτοτήτων, μάλλον σε μία εκπαιδευτική προοπτική προκειμένου να εξαλειφθούν στερεότυπα του παρελθόντος που προκαλούν εχθρότητα στις δύο κοινότητες. Να χρησιμοποιήσουμε την ιστορία ως γέφυρα και όχι ως τείχος”.

Ο Osmani εκφράζει τη λύπη του για το γεγονός ότι η η έλλειψη προβλεψιμότητας έχει μετατραπεί στο νέο χαρακτηριστικό της ενταξιακής διαδικασίας, γεγονός που θέτει σε κίνδυνο την ίδια της αξιοπιστίας της. “Όσο πιο πολύ πλήττεται η αξιοπιστία της διεύρυνσης, τόσο αποδυναμώνεται η περιοχή και εκτίθεται ολοένα και περισσότερο στην επιρροή ξένων δρώντων, όχι μόνο σε επίπεδο οικονομικό, αλλά και ασφάλειας”, προειδοποιεί. /ibna