Βόρεια Μακεδονία: Συνεχίζονται οι προσπάθειες για ξεμπλοκάρισμα του διαπραγματευτικού πλαισίου

Βόρεια Μακεδονία: Συνεχίζονται οι προσπάθειες για ξεμπλοκάρισμα του διαπραγματευτικού πλαισίου

Πριν από την αυριανή συνεδρίαση του Συμβουλίου Γενικών Υποθέσεων στις Βρυξέλλες, όπου το πλαίσιο διαπραγμάτευσης της ΕΕ με τη Βόρεια Μακεδονία πρόκειται να επανεξεταστεί και να αποφασιστεί, η χώρα παραμένει δεσμευμένη στις προσπάθειες να προχωρήσει η διαδικασία παρά τις ελάχιστες πιθανότητες για ανάκληση του ανακοινωθέντος βέτο από τη Σόφια, η οποία επιμένει ότι τα ιστορικά της αιτήματα πρέπει να συμπεριληφθούν στο πλαίσιο.

Ενώ η Σόφια δεν ανακοινώνει επισήμως αυτές τις μέρες εάν είναι δυνατή μια αλλαγή και ξεμπλοκάρισμα του διαπραγματευτικού πλαισίου, το οποίο θα ανοίξει το δρόμο για τη διεξαγωγή της πρώτης διακυβερνητικής διάσκεψης και την έναρξη διαπραγματεύσεων μεταξύ της Βόρειας Μακεδονίας και της ΕΕ, τα Σκόπια υπογραμμίζουν ότι τα κανάλια επικοινωνίας με τη Σόφια είναι συνεχώς ανοιχτά. Η Βόρεια Μακεδονία αποφασιστικά δεν συζητά την ταυτότητα και τη γλώσσα. Πρόκειται για ένα έγγραφο, το οποίο θα αποτελέσει μνημόνιο ή πρωτόκολλο που θα εφαρμοστεί περαιτέρω, με στόχο την εφαρμογή της Συμφωνίας Καλής Γειτονίας και Συνεργασίας

Μέχρι την τελευταία στιγμή, ο πρωθυπουργός Zoran Zaev δεν χάνει την αισιοδοξία ότι είναι ακόμη δυνατό για τη Βουλγαρία να παραιτηθεί από το ανακοινωθέν βέτο για την έναρξη των ενταξιακών διαπραγματεύσεων για τη Βόρεια Μακεδονία μέχρι το τέλος του έτους υπό τη γερμανική προεδρία.

Επιβεβαίωσε ότι οι δίαυλοι επικοινωνίας είναι συνεχώς ανοιχτοί με τη Δημοκρατία της Βουλγαρίας και ότι συζητούνται εντατικά τα ζητήματα που τέθηκαν και τίθενται ως εμπόδιο στη συμφωνία για την έγκριση του πλαισίου διαπραγμάτευσης για τη Δημοκρατία της Βόρειας Μακεδονίας για την έναρξη των ενταξιακών διαπραγματεύσεων. Αξιολόγησε ως εποικοδομητικά όσα είπε ο Υπουργός Άμυνας της Βουλγαρίας Krasimir Karakachanov κατά τη διάρκεια της ραδιοφωνικής συνέντευξης το σαββατοκύριακο και τόνισε ότι από τη συζήτηση είναι σαφές ότι ο Karakachanov δεν έχει κανένα πρόβλημα να αποδεχτεί το γεγονός της ύπαρξης της μακεδονικής γλώσσας και του μακεδονικού λαού.

Ο Zoran Zaev είναι συγκρατημένα αισιόδοξος ότι η Βουλγαρία θα κάνει ένα θετικό βήμα προς την ευρωπαϊκή ολοκλήρωσή της Βόρειας Μακεδονίας, αν και, λέει, δεν θα μας εκπλήξει και πρέπει να είμαστε έτοιμοι να αναβάλουμε αυτό το ζήτημα, το οποίο, όπως είπε, μπορεί να επηρεάσει τις εκλογές που αναμένει η Βουλγαρία το επόμενο έτος τον Μάρτιο.

Όσον αφορά τη χρήση του επιθέτου «μακεδονικό», το οποίο εμπόδισε το έργο της Μικτής Βόρειο Μακεδονικής-Βουλγαρικής Επιτροπής για Ιστορικά Θέματα λόγω διαφορετικών ερμηνειών της Συμφωνίας Πρεσπών, ο Zaev δήλωσε ότι η Συμφωνία των Πρεσπών είναι σαφώς διαφορετική όταν χρησιμοποιείται ως καθοριστικός παράγοντας της ταυτότητάς μας. Λυπάται που δεν έχει σημειωθεί πρόοδος, λόγω, όπως αξιολογεί, της έλλειψης εφευρετικότητας και θάρρους, αλλά υπογράμμισε ότι στο μέρος της ιστορίας το έργο είναι των εμπειρογνωμόνων και των ειδικών, οι οποίοι είναι πεπεισμένοι ότι θα βρουν μια λύση.

Ο ηγέτης του DUI, Ali Ahmeti, συνεργάτης του κυβερνητικού συνασπισμού, δήλωσε χθες ότι πιστεύει στην επίλυση της διαμάχης Βόρειας Μακεδονίας-Βουλγαρίας και αναμένει ότι η Βουλγαρία θα ξεπεράσει ευαίσθητα ζητήματα. Σύμφωνα με τον ίδιο, όσο περισσότερο περιμένουμε, τόσο περισσότερα συναισθήματα ρέουν σε ιστορικά ζητήματα.

«Υποστηρίζουμε τους συμπολίτες μας Μακεδόνες σε αυτήν την πολύ σημαντική διαδικασία και πιστεύω ότι η βουλγαρική πλευρά θα λάβει υπόψη αυτές τις σημαντικές διαδικασίες. Πιστεύουμε ότι η Βουλγαρία θα βρει τη δύναμη να ξεπεράσει αυτές τις συναισθηματικές καταστάσεις, διότι εάν τα Βαλκάνια εγκλωβιστούν στην ιστορία, θα πρέπει πραγματικά να χτίσουμε νέα Βαλκάνια. Είναι μεγάλο συμφέρον για εμάς να μην χάσουμε το βήμα της ένταξής μας στην Ευρωπαϊκή Ένωση”, δήλωσε ο Ahmeti στο Channel 5

Το αντιπολιτευόμενο VMRO-DPMNE, από την άλλη πλευρά, κατηγορεί την κυβέρνηση ότι έθεσε το επίθετο “Μακεδόνας” στις διαπραγματεύσεις με τη Βουλγαρία και φοβάται ότι, όπως λένε, θα εγκαταλείψει την ιστορία της Βόρειας Μακεδονίας, τη μακεδονική γλώσσα και την μακεδονική ταυτότητα.

Ο υπουργός Εξωτερικών Bujar Osmani, εν τω μεταξύ, δήλωσε την περασμένη εβδομάδα ότι η λύση με τη Βουλγαρία βρίσκεται στη Συμφωνία Καλών Γειτόνων, προσθέτοντας ότι ο στόχος είναι να αποκατασταθεί η εμπιστοσύνη στη διαδικασία, να ξεπεραστούν διαφορετικές ερμηνείες και να βρεθούν σημεία προσέγγισης και κοινής σήμανσης ιστορικών γεγονότων και αριθμών.

Βούλγαροι διανοούμενοι σε ανοιχτή επιστολή προς τον Πρωθυπουργό Boyko Borissov, την Υπουργό Εξωτερικών Ekaterina Zaharieva, τους πρεσβευτές της ΕΕ στη Σόφια και το Γραφείο της ΕΕ στη χώρα τους το περασμένο Σαββατοκύριακο κάλεσαν τη βουλγαρική κυβέρνηση να δώσει το πράσινο φως για έναρξη των διαπραγματεύσεων για την ένταξη της Βόρειας Μακεδονίας στην ΕΕ χωρίς καθυστέρηση, δηλαδή να πραγματοποιηθούν έως το τέλος του 2020, εντός της γερμανικής προεδρίας του Συμβουλίου. Οι συζητήσεις, αντί για τα ιστορικά ζητήματα, θα πρέπει να μεταφερθούν στον τομέα της συνεργασίας στον πολιτισμό, την οικονομία, την πολιτική, την οικολογία κ.α. Είναι απαράδεκτο, λένε, να αμφισβητούν το έθνος και τη γλώσσα της Βόρειας Μακεδονίας και είναι ακατάλληλο να περιμένουμε τη μια πλευρά στις διαπραγματεύσεις να αυτοκτονήσει πολιτικά. Υποστηρίζουν ότι ένα από τα πρώτα βήματα είναι η ονομασία της υποδομής μεταφορών μεταξύ των δύο χωρών στον Διάδρομο 8, σε “Goce Delchev”.

Η επίσημη Αθήνα, από την άλλη πλευρά, δεν έχει ακόμη λάβει θέση σχετικά με τις διαφορές μεταξύ των Σκοπίων και της Σόφιας, και τα μόνα μηνύματα που προέρχονται από την ελληνική κυβέρνηση είναι ότι συνεχίζουν να υποστηρίζουν την ευρωπαϊκή προοπτική των χωρών της περιοχής. Ο καθηγητής από το Πανεπιστήμιο «Μακεδονία» στη Θεσσαλονίκη και ένας ανώτερος ερευνητικός συνεργάτης του Ελληνικού Ιδρύματος Εξωτερικής Πολιτικής «ΕΛΙΑΜΕΠ», Γιάννης Αρμακόλας, σε συνομιλία με τον ανταποκριτή της MIA από την Αθήνα, σχετικά με τις εξελίξεις στη διαμάχη Σκοπίων-Σόφιας, σχολίασε ότι είναι άδικο ότι συμβαίνει στη χώρα και ότι δεν είναι πολύ αργά για την Ελλάδα να κάνει κάτι για να ξεπεράσει τις διαφορές και να ξεκλειδώσει την ευρωπαϊκή προοπτική.

Μεταξύ άλλων, είπε, η Αθήνα δεν κατέστησε σαφές στους εταίρους και τους συμμάχους ότι η Συμφωνία των Πρεσπών, δηλαδή η «νέα στρατηγική σχέση με τη Βόρεια Μακεδονία» και η σταθερότητα και η πρόοδος της χώρας, είναι ζωτικής σημασίας στρατηγική επιλογή και ενδιαφέρον.

Εν τω μεταξύ, επιβεβαιώνεται ότι η Σόφια παραμένει απομονωμένη μετά τον αποκλεισμό της Βόρειας Μακεδονίας, με όλα τα άλλα κράτη μέλη να μην έχουν δίλημμα σχετικά με το προτεινόμενο πλαίσιο διαπραγματεύσεων. Η τελευταία ευκαιρία για την υιοθέτηση του πλαισίου για τη Βόρεια Μακεδονία, όπως ανέφερε το Πρακτορείο MIA από τις Βρυξέλλες, είναι η σύνοδος κορυφής της ΕΕ στα μέσα Δεκεμβρίου, όταν οι άμεσες διμερείς επαφές μεταξύ του πρωθυπουργού της Βουλγαρίας Boyko Borissov και άλλων αρχηγών κρατών και κυβερνήσεων της ΕΕ θα είναι μια ευκαιρία για μια νέα προσπάθεια πίεσης. Ειδικά μετά τη δήλωση της Γερμανίδας καγκελάριου Angela Merkel ότι ελπίζει πως μέχρι το τέλος του έτους θα υπάρξει κίνηση για τη Βόρεια Μακεδονία.

Εάν η Βουλγαρία δεν υποχωρήσει τώρα, το πρώτο εξάμηνο του 2021 βρίσκεται υπό την πορτογαλική Προεδρία, η οποία έχει μικρότερο ενδιαφέρον για τη διεύρυνση και η Βουλγαρία έχει εκλογές τον Μάρτιο, οπότε, επισημαίνεται, η απόφαση πιθανότατα θα αναβληθεί έως το δεύτερο μισό του 2021 όταν την Προεδρία θα έχει η Σλοβενία. Μια τέτοια παράταση δημιουργεί ανησυχίες στην πλειονότητα των κρατών μελών σχετικά με τη διατήρηση της μεταρρυθμιστικής πορείας στη Βόρεια Μακεδονία./ibna