Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο καταδικάζει τις ενέργειες της Τουρκίας στα Βαρώσια στην Κύπρο και ζητά κυρώσεις

Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο καταδικάζει τις ενέργειες της Τουρκίας στα Βαρώσια στην Κύπρο και ζητά κυρώσεις

Η παράνομη απόφαση της Τουρκίας να «ανοίξει» το περίκλειστο προάστιο των Βαρωσίων υπονομεύει τις προοπτικές μιας συνολικής επίλυσης του Κυπριακού, προειδοποιούν οι ευρωβουλευτές.

Σε ψήφισμα που εγκρίθηκε με ψήφους 631 υπέρ, τρεις κατά και 59 αποχές, οι ευρωβουλευτές καταδικάζουν τις παράνομες δραστηριότητες της Τουρκίας στο προάστιο των Βαρωσίων στην περίκλειστη πόλη της Αμμοχώστου και προειδοποιούν ότι το μερικό «άνοιγμά» τους υπονομεύει τις προοπτικές για μια συνολική επίλυση του Κυπριακού, βαθαίνει τη διαίρεση και εδραιώνει τη μόνιμη διχοτόμηση του νησιού.

Οι ευρωβουλευτές καλούν την Τουρκία να μεταβιβάσει τα Βαρώσια στους νόμιμους κατοίκους τους υπό την προσωρινή διοίκηση του ΟΗΕ (σύμφωνα με το ψήφισμα 550 (1984) του Συμβουλίου Ασφαλείας των Ηνωμένων Εθνών) και να αποφύγει τυχόν ενέργειες που μεταβάλλουν τη δημογραφική ισορροπία του νησιού μέσω μιας πολιτικής παράνομων εποικισμών.

Μια βιώσιμη λύση για την επανένωση του νησιού της Κύπρου και του λαού της μπορεί να βρεθεί μόνο μέσω του διαλόγου, της διπλωματίας και των διαπραγματεύσεων, υπογραμμίζουν οι ευρωβουλευτές. Ζητούν από το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο να διατηρήσει την ενότητά του έναντι των παράνομων ενεργειών της Τουρκίας και να επιβάλει σκληρές κυρώσεις.

Οι ευρωβουλευτές εκφράζουν τη λύπη τους για το γεγονός ότι οι τουρκικές αρχές έχουν υποστηρίξει τη λύση των δύο κρατών στην Κύπρο και επανέλαβαν ότι υποστηρίζουν μια δίκαιη, συνολική και βιώσιμη διευθέτηση με βάση μια δικοινοτική, διζωνική ομοσπονδία, ενιαία διεθνή νομική προσωπικότητα, ενιαία κυριαρχία και ενιαία ιθαγένεια και με πολιτική ισότητα μεταξύ των δύο κοινοτήτων, όπως ορίζεται στα σχετικά ψηφίσματα του Συμβουλίου Ασφαλείας των Ηνωμένων Εθνών, σύμφωνα με το διεθνές δίκαιο και το κεκτημένο της ΕΕ και με βάση τον σεβασμό των αρχών στις οποίες εδράζεται η Ένωση. Ζητούν επίσης από την ΕΕ να διαδραματίσει πιο ενεργό ρόλο στην επιτυχή ολοκλήρωση των διαπραγματεύσεων υπό την αιγίδα του ΟΗΕ.

Καθώς η Τουρκία απομακρύνεται όλο και περισσότερο από τις ευρωπαϊκές αξίες και πρότυπα, οι σχέσεις ΕΕ-Τουρκίας βρίσκονται σε ιστορικά χαμηλά επίπεδα, προειδοποιεί το Κοινοβούλιο. Οι παράνομες και μονομερείς στρατιωτικές ενέργειές στην Ανατολική Μεσόγειο παραβιάζουν την κυριαρχία των κρατών μελών της ΕΕ, Ελλάδας και Κύπρου. Οι ευρωβουλευτές επισημαίνουν επίσης την άμεση δέσμευση της Τουρκίας υπέρ του Αζερμπαϊτζάν στη σύγκρουση στο Ναγκόρνο – Καραμπάχ, καθώς και τις ενέργειές της στη Λιβύη και τη Συρία.

Ο τουρκικός στρατός περιέφραξε τα Βαρώσια αμέσως μετά την εισβολή στην Κύπρο το 1974. Στους Ελληνοκύπριους που διέφυγαν δεν επιτράπηκε να επιστρέψουν και με την απαγόρευση της δημόσιας εισόδου, τα Βαρωσία έγιναν ουσιαστικά μια πόλη-φάντασμα.

Το ψήφισμα:

  1. καταδικάζει τις παράνομες δραστηριότητες της Τουρκίας στα Βαρώσια, και ιδίως το μερικό «άνοιγμά» τους· τονίζει ότι η δημιουργία ενός νέου τετελεσμένου γεγονότος υπονομεύει την αμοιβαία εμπιστοσύνη και τις προοπτικές για μια συνολική επίλυση του Κυπριακού, καθώς τροποποιεί επί το αρνητικότερο την κατάσταση στην περιοχή, βαθαίνει τη διαίρεση του νησιού και εδραιώνει τη μόνιμη διχοτόμηση της Κύπρου· προειδοποιεί για τυχόν αλλαγή του status quo στα Βαρώσια κατά παράβαση των προαναφερθέντων ψηφισμάτων του Συμβουλίου Ασφαλείας των Ηνωμένων Εθνών·
  2. παροτρύνει την κυβέρνηση της Τουρκίας να ανακαλέσει την απόφαση αυτή και να αποφύγει οποιαδήποτε μονομερή ενέργεια θα μπορούσε να προκαλέσει περαιτέρω εντάσεις στο νησί, σύμφωνα με την πρόσφατη έκκληση του Συμβουλίου Ασφαλείας των Ηνωμένων Εθνών· καλεί την Τουρκία να αποσύρει τα στρατεύματά της από την Κύπρο, να μεταβιβάσει την περιοχή των Βαρωσίων στους νόμιμους κατοίκους της υπό την προσωρινή διοίκηση των Ηνωμένων Εθνών σύμφωνα με το ψήφισμα 550 (1984) του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ, και να απόσχει από κάθε ενέργεια που αλλοιώνει τη δημογραφική ισορροπία του νησιού μέσω της εφαρμογής πολιτικής παράνομων εποικισμών· τονίζει την ανάγκη να εφαρμοστεί το κεκτημένο της ΕΕ σε ολόκληρη τη νήσο, σε συνέχεια της λύσης του κυπριακού προβλήματος·
  3. είναι απόλυτα πεπεισμένο ότι η βιώσιμη επίλυση των συγκρούσεων μπορεί να επιτευχθεί μόνο μέσω του διαλόγου, της διπλωματίας και των διαπραγματεύσεων με πνεύμα καλής θέλησης και σύμφωνα με το διεθνές δίκαιο, και επαναλαμβάνει την πεποίθησή του ότι μια βιώσιμη λύση του κυπριακού προβλήματος θα ωφελήσει κάθε χώρα της περιοχής, και πρωταρχικά την Κύπρο, την Ελλάδα και την Τουρκία· καλεί το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο να διατηρήσει την ενιαία θέση του έναντι των μονομερών και παράνομων ενεργειών της Τουρκίας, να αναλάβει δράση και να επιβάλει σκληρές κυρώσεις σε απάντηση στις παράνομες ενέργειες της Τουρκίας· υπενθυμίζει ότι περαιτέρω κυρώσεις μπορούν να αποφευχθούν μόνο μέσω του διαλόγου, της γνήσιας συνεργασίας και της απτής προόδου·
  1. υπογραμμίζει την έκκληση του Γενικού Γραμματέα του ΟΗΕ για επανέναρξη των διαπραγματεύσεων από το σημείο όπου διακόπηκαν στο Crans-Montana το 2017, και τονίζει ότι αυτό πρέπει να γίνει με βάση την κοινή δήλωση των δύο ηγετών στις 11 Φεβρουαρίου 2014, το πλαίσιο των έξι σημείων του Γενικού Γραμματέα του ΟΗΕ της 30ής Ιουνίου 2017, και τις συγκλίσεις που επιτεύχθηκαν έως τη λήξη της διάσκεψης· εκφράζει τη λύπη του για το γεγονός ότι οι ανώτατες τουρκικές αρχές έχουν υποστηρίξει τη λύση των δύο κρατών και παροτρύνει την Τουρκία να δεσμευτεί συγκεκριμένα στην έκκληση του Γενικού Γραμματέα του ΟΗΕ·
  1. επαναλαμβάνει ότι υποστηρίζει μια δίκαιη, συνολική και βιώσιμη διευθέτηση με βάση μια δικοινοτική, διζωνική ομοσπονδία, ενιαία διεθνή νομική προσωπικότητα, ενιαία κυριαρχία και ενιαία ιθαγένεια και με πολιτική ισότητα μεταξύ των δύο κοινοτήτων, όπως ορίζεται στα σχετικά ψηφίσματα του Συμβουλίου Ασφαλείας των Ηνωμένων Εθνών, σύμφωνα με το διεθνές δίκαιο και το κεκτημένο της ΕΕ και με βάση τον σεβασμό των αρχών στις οποίες εδράζεται η Ένωση·
  2. εκφράζει την ανησυχία του ότι το παράνομο «άνοιγμα» των Βαρωσίων αποβλέπει στην αλλαγή του καθεστώτος ιδιοκτησίας στην περιοχή, υπονομεύοντας έτσι τις προοπτικές επιστροφής των Βαρωσίων, όπως προβλέπεται στα σχετικά ψηφίσματα του Συμβουλίου Ασφαλείας των Ηνωμένων Εθνών ή μέσω της συνολικής επίλυσης του Κυπριακού· παροτρύνει την Τουρκία να μην εποικίσει παράνομα τα Βαρώσια με ανθρώπους άλλους από τους νόμιμους κατοίκους τους ούτε να ζητήσει από τους νόμιμους κατοίκους να επιστρέψουν στις περιουσίες τους υπό συνθήκες στρατιωτικής κατοχής·
  3. υπογραμμίζει ότι οι απευθείας συνομιλίες υπό την αιγίδα του ΟΗΕ, πάνω στη συμφωνημένη βάση, παραμένουν η μόνη επιλογή για την επίτευξη λύσης επανένωσης του νησιού της Κύπρου και του λαού της, οδηγώντας, μεταξύ άλλων, στην εξομάλυνση των σχέσεων μεταξύ Κύπρου και Τουρκίας, στη βελτίωση των προοπτικών για την οριοθέτηση της Αποκλειστικής Οικονομικής Ζώνης μεταξύ Κύπρου και Τουρκίας και στην ενίσχυση των σχέσεων ΕΕ-Τουρκίας· ζητεί να ξεκινήσουν εκ νέου διαπραγματεύσεις για την επανένωση της Κύπρου υπό την αιγίδα του Γενικού Γραμματέα των Ηνωμένων Εθνών, το συντομότερο δυνατόν·
  4. συμπαρίσταται τόσο στην τουρκοκυπριακή όσο και στην ελληνοκυπριακή κοινότητα στην προσπάθειά τους για ειρήνη και σταθερότητα και καλεί την Επιτροπή να εφαρμόσει αμέσως το δεύτερο ετήσιο πρόγραμμα δράσης για την παροχή βοήθειας στην τουρκοκυπριακή κοινότητα, προκειμένου να στηριχθούν έργα που προωθούν τη συμφιλίωση και βελτιώνουν τις υποδομές, την προστασία του περιβάλλοντος και την οικονομική ανάπτυξη· ζητεί, ειδικότερα, συνεχή και αυξημένη στήριξη της κοινωνίας των πολιτών τόσο στην τουρκοκυπριακή όσο και στην ελληνοκυπριακή κοινότητα, αφενός μέσω του προγράμματος βοήθειας της ΕΕ, αφετέρου, σε περισσότερο διαρθρωτική βάση, στο πλαίσιο του νέου πολυετούς δημοσιονομικού πλαισίου, ιδίως μέσω του προγράμματος «Πολίτες, ισότητα, δικαιώματα και αξίες»·
  5. καλεί την ΕΕ και τα κράτη μέλη της να διαδραματίσουν πιο ενεργό ρόλο προκειμένου οι διαπραγματεύσεις υπό την αιγίδα του ΟΗΕ να ολοκληρωθούν με επιτυχία, μεταξύ άλλων με διορισμό εκπροσώπου στην αποστολή καλών υπηρεσιών του ΟΗΕ, και να συντονίσουν τις προσπάθειές τους με το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο ώστε να πείσουν την Τουρκία να ανακαλέσει τις παράνομες δραστηριότητές της στα Βαρώσια·
  6. υπογραμμίζει τη στήριξή του στην εδαφική ακεραιότητα της Κύπρου και καλεί τα κράτη μέλη της ΕΕ να αντιταχθούν σε κάθε προσπάθεια τρίτων χωρών να αναγνωρίσουν κάποιο κράτος στη νήσο της Κύπρου εκτός της Κυπριακής Δημοκρατίας·
  7. εκφράζει τη δυσαρέσκειά του για τις δηλώσεις του Προέδρου της Τουρκίας κατά την επίσκεψή του στα Βαρώσια, οι οποίες αποκάλυψαν κατάφωρα τον «χάρτη πορείας» της Άγκυρας για τον παράνομο εποικισμό της περίκλειστης πόλης και την υποστήριξή του στη μόνιμη διχοτόμηση της Κύπρου·
  8. καλεί την Τουρκία να απόσχει από οποιαδήποτε μονομερή δραστηριότητα, όπως παράνομες ερευνητικές γεωτρήσεις, οι οποίες παραβιάζουν περαιτέρω την κυριαρχία και τα κυριαρχικά δικαιώματα της Κυπριακής Δημοκρατίας, απειλούν να δημιουργήσουν νέα τετελεσμένα γεγονότα κατά παράβαση του Δικαίου της Θάλασσας, υπονομεύουν την επανάληψη ουσιαστικών διαπραγματεύσεων και τις προοπτικές για μια συνολική λύση στη συμφωνημένη βάση, και δεν ευνοούν τις σχέσεις καλής γειτονίας στην περιοχή·
  9. καλεί την αποστολή του ΟΗΕ στην Κύπρο να εντείνει τις προσπάθειές της όσον αφορά την παρακολούθηση των εξελίξεων στα Βαρώσια·
  10. αναθέτει στον Πρόεδρό του να διαβιβάσει το παρόν ψήφισμα στο Συμβούλιο, την Επιτροπή, τον Αντιπρόεδρο της Επιτροπής/Ύπατο Εκπρόσωπο της Ένωσης για Θέματα Εξωτερικής Πολιτικής και Πολιτικής Ασφαλείας και στον Πρόεδρο, την κυβέρνηση και το κοινοβούλιο της Τουρκίας./ibna