OP/ED: Η συμφωνία μεταξύ Βελιγραδίου και Πρίστινα θα φέρει κεφάλαια των ΗΠΑ στην περιοχή

OP/ED: Η συμφωνία μεταξύ Βελιγραδίου και Πρίστινα θα φέρει κεφάλαια των ΗΠΑ στην περιοχή

By Mirce Jovanovski

Η συμφωνία για τη βελτίωση των οικονομικών σχέσεων μεταξύ Βελιγραδίου και Πρίστινα είναι στην πραγματικότητα κάτι παραπάνω από αυτό, ανέφεραν μέλη της σερβικής αντιπροσωπείας στις πρώτες τους δηλώσεις μετά την συμφωνία.

Πράγματι, η συμφωνία προβλέπει διάφορα μεγάλα έργα υποδομής, καθώς και το άνοιγμα γραφείου της Διεθνούς Εταιρείας Χρηματοοικονομικής Ανάπτυξης των ΗΠΑ (US International Development Finance Corporation -DFC) στο Βελιγράδι, η οποία θα είναι η μόνη στην περιοχή, την οποία η Σερβική πλευρά ερμήνευσε ως τον μοχλό που επέτρεψε την οικονομική συμφωνία, με τη συμμετοχή αυτού του ιδρύματος. Όλα αυτά, σύμφωνα με αυτούς, θα έχουν μεγάλη σημασία για τη χώρα, αλλά και για την ευρύτερη περιοχή.

Αλλά τι παρέχει το έγγραφο, το οποίο υπογράφηκε ξεχωριστά από τον Πρόεδρο των ΗΠΑ Donald Trump, τον Πρόεδρο της Σερβίας Aleksandar Vucic και τον Πρωθυπουργό του Κοσσυφοπεδίου Avdullah Hoti;

Τα πιο σημαντικά σημεία της συμφωνίας συνοψίζονται στην επέκταση της “Mini Schengeh” στην οποία εκτός από τους ιδρυτές Σερβία, Αλβανία και Βόρεια Μακεδονία, θα προσχωρήσει το Κοσσυφοπέδιο άμεσα ενώ αναμένουν κι ελπίζουν ότι θα ενταχθούν το Μαυροβούνιο και η Βοσνία Ερζεγοβίνη. Επίσης προβλέπεται η

ολοκλήρωση της κατασκευής της εθνικής οδού από τη Nis προς Πρίστινα ύψους 1,1 δισεκατομμυρίων ευρώ, η σιδηροδρομική γραμμή Πρίστινα-Κεντρική Σερβία 1 δισεκατομμυρίων ευρώ με το σύστημα εγγύησης μΜΕ…

Πρόκειται για έργα που έχουν ευρύτερη περιφερειακή σημασία, επειδή η “Mini Schengen” σημαίνει στην πραγματικότητα λιγότερη αναμονή στα σύνορα για τα φορτηγά και μείωση του κόστους, αλλά και την αναγνώριση των κρατικών εγγράφων. Τα μεγάλα έργα υποδομής που περιγράφονται στη συμφωνία σημαίνουν επίσης συνδεσιμότητα, αλλά και ταχύτερη ροή προϊόντων και ανθρώπων, καθώς και σημαντική ώθηση για οικονομική ανάπτυξη (ο αυτοκινητόδρομος από Nis προς Πρίστινα, και ο σιδηρόδρομος παρέχει στη Σερβία άμεση σύνδεση με την Αδριατική Θάλασσα. στο λιμάνι του Durres).

Οι αναλυτές λένε ότι αυτό είναι καλό νέο για ολόκληρη την περιοχή, αλλά από την άλλη πλευρά, οι πιο συγκρατημένοι επισημαίνουν ότι δεν έχουν ακόμη δει τα πλήρη αποτελέσματα. Ειδικά αφού πρώτα δουν πώς θα αντιδράσει η ΕΕ, ο μεγαλύτερος εμπορικός εταίρος της Σερβίας, αλλά και η Κίνα, με την υποστήριξη της οποίας η Σερβία κατασκευάζει σιδηροδρόμους υψηλής ταχύτητας από το Βελιγράδι προς τη Βουδαπέστη (ειδικά δεδομένου ότι ένα από τα σημεία της συμφωνίας της Ουάσιγκτον υποχρεώνει τη Σερβία να μην αγοράσει εξοπλισμό 5G από αναξιόπιστους προμηθευτές). Επιπλέον, οι κινεζικές εταιρείες έχουν επενδύσει στα σιδηρουργεία Smederevo αλλά συμμετέχουν και σε άλλες εταιρείες…

Το επίσημο Βελιγράδι δίνει ιδιαίτερη έμφαση στο άνοιγμα του γραφείου της Αμερικανικής Υπηρεσίας Ανάπτυξης, το οποίο αναμένεται να αποτελέσει σήμα για τους επενδυτές, καθώς και ότι ο οργανισμός θα είναι εγγυητής για την υλοποίηση μεγάλων έργων υποδομής.

«Έχουμε μια συμφωνία που δίνει την ευκαιρία για ολόκληρη την περιοχή να ευημερήσει οικονομικά ακόμα περισσότερο», δήλωσε ο Υπουργός Οικονομικών Sinisa Mali, ο οποίος τόνισε ότι η συμφωνία θα συμβάλει σε ακόμη ταχύτερη ολοκλήρωση και οικονομική ανάπτυξη ολόκληρης της περιοχής.

«Έχουμε κάνει το καλύτερο δυνατό, ειδικά σε θέματα που είναι σημαντικά για το βιοτικό επίπεδο των πολιτών που ζουν στην περιοχή των Δυτικών Βαλκανίων», δήλωσε ο Mali, προσθέτοντας ότι η κυβέρνηση των ΗΠΑ, μέσω του DFC, έχει δεσμευτεί να χρηματοδοτήσει την ολοκλήρωση των Nis-Πρίστινα και της ολοκλήρωση της κατασκευής και ανακατασκευής του σιδηροδρόμου από Nis προς Πρίστινα.

Αυτή η αισιοδοξία τροφοδοτήθηκε επίσης από τη δήλωση του Εκτελεστικού Διευθυντή του DFC, Adam Beller.

«Η Διεθνής Εταιρεία Χρηματοδότησης για την Ανάπτυξη (DFC) θα υποστηρίξει ενεργά την οικονομική εξομάλυνση μεταξύ Σερβίας και Κοσσυφοπεδίου μέσω της Αμερικανικής Τράπεζας Εξαγωγών-Εισαγωγών (Exim Bank) και της Millennium Challenge Corporation. “Η DFC θα ανοίξει γραφείο στο Βελιγράδι για να υποστηρίξει την οικονομική πρόοδο”, έγραψε ο Beller στο Twitter στα Σερβικά.

Η Αμερικανική Διεθνής Χρηματοοικονομική Εταιρεία για την Ανάπτυξη, όπως αναφέρεται στην ιστοσελίδα της, είναι η Τράπεζα Ανάπτυξης της Αμερικής. Η DFC συνεργάζεται με τον ιδιωτικό τομέα για τη χρηματοδότηση λύσεων στις πιο κρίσιμες προκλήσεις που αντιμετωπίζει ο αναπτυσσόμενος κόσμος σήμερα.

Σύμφωνα με τα ΜΜΕ, αυτή είναι στην πραγματικότητα μια αμερικανική απάντηση στην οικονομική επέκταση της Κίνας μέσω του Νέου «Δρόμου του Μεταξιού».

Με τη δημιουργία αυτού του οργανισμού, οι Ηνωμένες Πολιτείες θα είναι σε θέση να επενδύσουν έως 60 δισεκατομμύρια δολάρια σε αναδυόμενες αγορές για να αντιμετωπίσουν αυτό που πιστεύουν ορισμένοι στην Ουάσιγκτον ότι η Κίνα θα χρησιμοποιήσει το χρέος για να ξεκινήσει έναν «οικονομικό πόλεμο», σύμδφωνα με τα ΜΜΕ.

«Η DFC καθιστά την Αμερική ισχυρότερο και πιο ανταγωνιστικό ηγέτη στη φάση της παγκόσμιας ανάπτυξης με μεγαλύτερη ικανότητα να συνεργάζεται με συμμάχους μετασχηματιστικών έργων», ανέφερε η επίσημη ιστοσελίδα του DFC, προσθέτοντας ότι παρέχουν στις αναπτυσσόμενες χώρες οικονομικά βιώσιμες εναλλακτικές λύσεις έναντι μη βιώσιμων και ανεύθυνων κρατικών πρωτοβουλιών.

Αυτή η υπηρεσία είναι παρούσα στην Βόρεια Μακεδονία, όπου σύμφωνα με τα στοιχεία του DFC, από το 2009 έως το 2016 χρηματοδοτήθηκαν εννέα έργα συνολικού ύψους 15,3 εκατομμυρίων δολαρίων ΗΠΑ, ως εγγύηση για την ανάπτυξη του γεωργικού τομέα, καθώς και για τη χρηματοδότηση των πολύ μικρών επιχειρήσεων.

Η DFC ανέπτυξε ένα νέο σύστημα που αξιολογεί εάν θα χρηματοδοτηθεί ένα έργο – το λεγόμενο σύστημα Impact Quotient (IQ) για τη μέτρηση του αντικτύπου. Το σύστημα IQ έχει τρεις βασικούς πυλώνες: οικονομική ανάπτυξη, ένταξη και καινοτομία. Σε καθένα από αυτούς υπάρχει ένας αριθμός πιθανών αναπτυξιακών στόχων, όπως δημιουργία θέσεων εργασίας, αλυσίδες εφοδιασμού χωρίς αποκλεισμούς ή νέες δομές χρηματοδότησης που προσελκύουν νέα κεφάλαια.

Αυτό δείχνει ότι η αμερικανική υπηρεσία παρέχει χρηματοδότηση για βιώσιμα έργα και ότι τα χρήματα δεν είναι απλώς μια λέξη.

Ωστόσο, στη Σερβία είναι πεπεισμένοι ότι η DFC θα συμμετάσχει στη χρηματοδότηση μεγάλων έργων υποδομής και λένε ότι έχει δεσμευτεί να παρέχει φθηνά δάνεια για τη στήριξη των μικρομεσαίων επιχειρήσεων. Αλλά επίσης ότι η ίδια η παρουσία της στο Βελιγράδι θα είναι ένα ισχυρό μήνυμα για Αμερικανούς και άλλους επενδυτές από άλλες χώρες.

Ορισμένοι οικονομολόγοι λένε ότι αυτό θα μπορούσε να είναι ένα σημείο καμπής στα κεφάλαια των αμερικανικών επενδύσεων στη Σερβία και τα Βαλκάνια, και μακροπρόθεσμα θα φέρει νέες θέσεις εργασίας και πρόσθετα έσοδα στους κρατικούς προϋπολογισμούς./ibna