Οι διαφορετικές απόψεις για το μέλλον της Β-Ε οδηγούν σε σκληρό πολιτικό φθινόπωρο

Οι διαφορετικές απόψεις για το μέλλον της Β-Ε οδηγούν σε σκληρό πολιτικό φθινόπωρο

Η Βοσνία – Ερζεγοβίνη, σχεδόν ένα χρόνο μετά τις γενικές εκλογές, δεν έχει ακόμη διαμορφώσει τους σημαντικότερους θεσμούς για τη λειτουργία της χώρας, καθώς οι πολιτικοί ηγέτες σε καθημερινή βάση προσπαθούν να τραβήξουν το σχοινί προς τη δική τους πλευρά.

Η νέα διακήρυξη του κόμματος Δημοκρατικής Δράσης (το μεγαλύτερο βοσνιακό κόμμα στη Β-Ε) σχετικά με τις αρχές για τις μελλοντικές ενέργειες κατέστησε το χάσμα μεταξύ των πολιτικών παραγόντων στο κράτος ακόμη μεγαλύτερο από ότι ήταν πριν. Στο έγγραφο, η SDA αναφέρει ότι οι μακροπρόθεσμοι στόχοι του κόμματος είναι «η δημιουργία ενός δημοκρατικού, περιφερειακού, νόμιμου και κοινωνικού κράτους με την ονομασία “Δημοκρατία της Βοσνίας και Ερζεγοβίνης”, το οποίο θα πρέπει να έχει κρατικές, περιφερειακές και τοπικές κυβερνήσεις».

«Στην πρώτη φάση των συνταγματικών μεταρρυθμίσεων θα υποστηρίξουμε τις τροποποιήσεις του ισχύοντος Συντάγματος που εξασφαλίζουν την εναρμόνισή του με την Ευρωπαϊκή Σύμβαση για την Προστασία των Δικαιωμάτων του Ανθρώπου και των Θεμελιωδών Ελευθεριών, τη δημιουργία Ανώτατου Δικαστηρίου ως θεσμού που θα εγγυάται ίσα πρότυπα για όλους τους πολίτες, τη διασφάλιση ότι το κράτος έχει τις αρμοδιότητες σε θέματα που αποτελούν προϋποθέσεις για την ένταξη της Βοσνίας στο ΝΑΤΟ και την Ευρωπαϊκή Ένωση, την αποτελεσματική λειτουργία των θεσμών της Β-Ε και την εξάλειψη των αποκλεισμών κατά τη διαδικασία λήψης αποφάσεων», αναφέρει η δήλωση.

Μαζί με τη δημιουργία μιας «Δημοκρατίας της Βοσνίας και Ερζεγοβίνης», το κόμμα θα εργαστεί για την επιβεβαίωση της «Βοσνιακής γλώσσας» ως «κοινής ταυτότητας όλων των πολιτών της Βοσνίας».

«Και σήμερα, οι οπισθοδρομικές δυνάμεις προσπαθούν ειρηνικά να επιτύχουν τους στόχους τους οποίους δεν μπορούσαν να πετύχουν στον πόλεμο. Καθώς ο ρόλος της διεθνούς κοινότητας εξασθενεί, οι δυνάμεις αυτές γίνονται ολοένα και πιο δυνατές με τα αιτήματά τους για περισσότερες επικράτειες και περισσότερες εθνοτικές διαιρέσεις … Ποτέ δεν θα επιτρέψουμε καμία διάσπαση, αλλά θα επιμείνουμε στην ακύρωση των υφισταμένων. Θα εργαστούμε για την ενίσχυση του κράτους της Βοσνίας και Ερζεγοβίνης και θα αντιταχθούμε σε οποιαδήποτε καταστροφή κρατικών θεσμών», αναφέρει η δήλωση, προσθέτοντας ότι ο προϋπολογισμός για βιώσιμη επιστροφή θα αυξηθεί, καθώς αυτός είναι ο καλύτερος τρόπος για να γίνει η χώρα ένα.

Αλλά φαίνεται ότι η SDA σκόπευε να ξεχάσει ότι η ενοποιημένη «Δημοκρατία της Βοσνίας και Ερζεγοβίνης» με τη «Βοσνιακή γλώσσα» ήταν ένας από τους στόχους της Βόσνιας κατά τη διάρκεια του πολέμου, πράγμα που σημαίνει ότι προσπαθεί να επιτύχει «τους στόχους που δεν μπορούσαν να επιτύχουν στον πόλεμο». Η δήλωση απαιτεί τις συνταγματικές αλλαγές που θα καταργήσουν τις οντότητες και τα συνταγματικά έθνη (Βόσνιοι, Σέρβοι και Κροάτες). Σύμφωνα με αναλυτές, δεν αποτελεί έκπληξη, καθώς τα αποτελέσματα της απογραφής (η πρώτη και τελευταία που πραγματοποιήθηκε στη Β-Ε μετά τον πόλεμο) ανέφεραν ότι οι Βόσνιοι είναι περίπου το 51% των πολιτών.

Η Σερβική πλευρά, υπό την ηγεσία της Συμμαχίας Ανεξάρτητων Σοσιαλδημοκρατών και του Προέδρου της, Milorad Dodik, ο οποίος υποστηρίζει τον διαχωρισμό της Δημοκρατίας Σέρπσκα από τη Β-Ε και την ίδρυση αυτής της οντότητας ως ανεξάρτητου κράτους, απέρριψε έντονα τη Διακήρυξη, χαρακτηρίζοντάς την ως «πόλεμο κατά της Δημοκρατίας Σέρπσκα». Το μεγαλύτερο Κροατικό κόμμα, η Κροατική Δημοκρατική Ένωση Β-Ε, καθώς και άλλα κροατικά κόμματα, επίσης καταδίκασαν τη δήλωση λέγοντας ότι ποτέ δεν θα εγκαταλείψουν την εθνική τους ταυτότητα.

Αναπάντεχα, το Γραφείο του Ύπατου Εκπροσώπου στη Β-Ε (OHR) εξέδωσε μια ήπια αντίδραση, λέγοντας ότι το Σύνταγμα μπορεί να αλλάξει με τη συγκατάθεση πολλών θεσμικών οργάνων.

«Η Βοσνία και Ερζεγοβίνη δεν είναι μια κρατική ένωση, οι δύο οντότητες της νόμιμα υπάρχουν μόνο με βάση το Σύνταγμα της Βοσνίας και Ερζεγοβίνης. Κάθε μεταβολή της εσωτερικής οργάνωσης της Βοσνίας-Ερζεγοβίνης πρέπει να υιοθετηθεί σύμφωνα με τις διαδικασίες που προβλέπει το Σύνταγμα, η οποία απαιτεί ευρεία υποστήριξη στο πολιτικό φάσμα της Βοσνίας και Ερζεγοβίνης, συμπεριλαμβανομένων όλων των λαών που την αποτελούν», ανέφερε το OHR.

Σέρβοι και Κροάτες ηγέτες σχολίασαν ότι η αντίδραση είναι ήπια όταν οι Βόσνιοι αναφέρουν αλλαγές στα εσωτερικά σύνορα και την οργάνωση, αλλά πολύ έντονες όταν οι Σέρβοι και οι Κροάτες αναφέρουν το ίδιο πράγμα.

Θα ήταν καλύτερο αν κάποιοι στο κράτος εγκατέλειπαν τους «πολεμικούς στόχους» τους και επικέντρωναν τις προσπάθειές τους για να οδηγήσουν τους πολίτες σε ένα καλύτερο μέλλον./ibna