Όλα τα ελληνοτουρκικά θέματα επί τάπητος στη συνάντηση Τσίπρα-Erdogan στο AkSaray

Όλα τα ελληνοτουρκικά θέματα επί τάπητος στη συνάντηση Τσίπρα-Erdogan στο AkSaray

Η επίσκεψη του Αλέξη Τσίπρα στην Τουρκία αναβαθμίστηκε με την αιφνιδιαστική αλλαγή του προγράμματος. Ενώ όλες οι ετοιμασίες είχαν γίνει για την επίσκεψη του Έλληνα πρωθυπουργού στις 5 Φεβρουαρίου στην Κωνσταντινούπολη, και η Γενική Γραμματεία Eνημέρωσης είχε στείλει επιστολές για τις διαπιστεύσεις των δημοσιογράφων, ξαφνικά ο κυβερνητικός εκπρόσωπος Δημήτρης Τζανακόπουλος ανακοίνωσε πως η επίσκεψη θα πραγματοποιηθεί στην Άγκυρα. Είχαν προηγηθεί διαβουλεύσεις ανάμεσα στις δυο πλευρές και μέχρι και την τελευταία στιγμή όσοι είχαν ασχοληθεί με την οργάνωση της επίσκεψης  δεν γνώριζαν τις προθέσεις των Τσίπρα-Erdogan.

Με την αλλαγή αυτή η επίσκεψη του Έλληνα πρωθυπουργού αναβαθμίζεται σε πολιτικό επίπεδο, καθώς η συνάντηση των δυο ηγετών θα πραγματοποιηθεί στην τουρκική πρωτεύουσα  και φυσικά στο προεδρικό μέγαρο AkSaray. Πληροφορίες του IBNA αναφέρουν πως πρόθεση της τουρκικής πλευράς είναι η υποδοχή και η φιλοξενία προς τον Αλέξη Τσίπρα να είναι εντυπωσιακή.

Πάντως οι δυο άνδρες, μπορεί ίσως να έχουν τις ίδιες απόψεις για τις εξελίξεις στη Βενεζουέλα, έχουν όμως τις διαφορές τους στα ελληνοτουρκικά ζητήματα, στα οποία όμως θέλουν να ρίξουν τους τόνους σε επίπεδο δηλώσεων και πράξεων.

Τα Ίμια και οι χαμηλοί τόνοι

Ενδεικτικό παράδειγμα για το τι μπορεί να γίνει από εδώ και πέρα είναι όσα δεν έγιναν φέτος στα Ίμια. Στις 31 Ιανουαρίου που είναι η επέτειος των γεγονότων του 1996 στα Ίμια, δεν εμφανίστηκε κανένα σκάφος καμίας χώρας. Τα προηγούμενα χρόνια ο πρώην υπουργός Άμυνας Πάνος Καμμένος είχε αποφασίσει να πηγαίνει στην περιοχή με ελικόπτερο ή με πλοίο για να ρίξει στεφάνι στη μνήμη των τριών πεσόντων τη νύχτα των Ιμίων, γεγονός που προκαλούσε κινητοποίηση στην Τουρκία στέλνοντας κι εκείνη δυνάμεις στην περιοχή. Πριν από 2 χρόνια, ο Hulusi Akar που τότε ήταν αρχηγός των Ενόπλων Δυνάμεων είχε φωτογραφηθεί μαζί με όλους τους αρχηγούς με φόντο τα Ίμια.

Η τουρκική ατζέντα

Ο Erdogan αναμένεται να θέσει τα ζητήματα των δικαιωμάτων της μειονότητας στη Θράκη. Η τουρκική πλευρά υποστηρίζει πως οι μουφτήδες πρέπει να εκλέγονται από τα μέλη της μειονότητας, ενώ η Ελλάδα αναγνωρίζει τους διορισμένους από το ελληνικό κράτος. Πάντως η απομάκρυνση των δυο διορισμένων μουφτήδων και ο διορισμός τοποτηρητών στη θέση τους ίσως από την τουρκική πλευρά να θεωρηθεί ένα μικρό βήμα προς τη σωστή κατεύθυνση, όμως θα περιμένει περισσότερα βήματα.

Στο Αιγαίο και οι δυο πλευρές γνωρίζουν τις διαφωνίες τους όμως η τουρκική πλευρά παρακολουθεί και θα περιμένει να ακούσει τις προθέσεις του Αλέξη Τσίπρα και κάποιες διευκρινίσεις σχετικά με την επέκταση των χωρικών υδάτων στα 12 μίλια που είχε ανακοινώσει ο πρώην υπουργός Εξωτερικών Νίκος Κοτζιάς. Η Τουρκία έχει μιλήσει για “casus belli” και ο τούρκος υπουργός Εξωτερικών Mevlut Cavusoglu και ο υπουργός Άμυνας Hulusi Akar έχουν υπενθυμίσει την απόφαση του τουρκικού κοινοβουλίου σε περίπτωση επέκτασης των χωρικών υδάτων στα 12 μίλια.

Στο Κυπριακό πρόθεση της τουρκικής πλευρά όπως έχει αναφέρει και ο τούρκος υπουργός Εξωτερικών είναι να γίνουν αρχικές συνομιλίες πριν ξεκινήσουν διαπραγματεύσεις για την επίλυση του θέματος. Όμως η τουρκική πλευρά έχει προτείνει τρόπους μοιράσματος των πιθανών εσόδων από το αέριο της Κύπρου ως μερίδιο των τουρκοκυπρίων. Ο Τσαβούσογλου έχει θέσει φόρμουλες διανομής εσόδων μέσω μιας εταιρείας ή και μέσω Ε.Ε.

Ο Erdogan αναμένεται να υπενθυμίσει στον Αλέξη Τσίπρα  το θέμα των 8 Τούρκων αξιωματικών  που μετά την απόπειρα πραξικοπήματος διέφυγαν στην Ελλάδα κι έχουν πάρει άσυλο. Ο ίδιος διεκδικεί την έκδοση τους, καθώς σύμφωνα με την τουρκικοί πλευρά αυτοί οι 8  είναι οι μόνοι στρατιωτικοί που τη νύχτα του πραξικοπήματος συμμετείχαν  σε κάθε φάση της προσπάθειας της ανατροπής του Erdogan και κατάφεραν να διαφύγουν στο εξωτερικό. Οι υπόλοιποι που η Τουρκία ζητά την έκδοση τους από χώρες της Ε.Ε κατηγορούνται ως μέλη της τρομοκρατικής οργάνωσης FETO (Γκιουλενιστές) που η Τουρκία θεωρεί πως βρίσκεται πίσω από την απόπειρα του πραξικοπήματος.  Η ελληνική πλευρά έχει ξεκαθαρίσει πως η ελληνική δικαιοσύνη είναι ανεξάρτητη. Πάντως στην Τουρκία θα θεωρούσαν σοβαρό πρόβλημα αν αυτοί οι 8, μετά το άσυλο που τους δόθηκε, φύγουν σε άλλη χώρα του εξωτερικού.

Πάντως στη θετική ατζέντα θα τεθούν και ζητήματα ενεργειακής, τουριστικής και εμπορικής συνεργασίας που οι δυο πλευρές πιστεύουν πως μπορεί να υπάρχει μεγαλύτερη ανάπτυξη.

Στην Τουρκία στις 31 Μαρτίου έχουν δημοτικές εκλογές, όπως και στην Ελλάδα υπάρχουν προγραμματισμένες εκλογές, και θεωρείται πως Τσίπρας και Erdogan θα προσπαθήσουν να βρουν τρόπους για μια νέα αρχή στις ελληνοτουρκικές σχέσεις.

Η επίσκεψη του Τσίπρα στον Οικουμενικό Πατριάρχη

Η επίσκεψη του πρωθυπουργού στην Κωνσταντινούπολη θα πραγματοποιηθεί στις 6 Φεβρουαρίου για να συναντηθεί με τον Οικουμενικό Πατριάρχη Βαρθολομαίο.  Την ημέρα εκείνη ο Πατριάρχης έχει  προγραμματισμένη θεία λειτουργία στη Θεολογική Σχολή της Χάλκης με αφορμή την εορτή του Αγίου Φωτίου, Πατριάρχη Κωνσταντινουπόλεως τον 9οαιώνα μ.Χ..

Έτσι θεωρείται πιθανή η συνάντηση των δυο ανδρών να πραγματοποιηθεί στη Θεολογική Σχολή, κάνοντας τον Αλέξη Τσίπρα τον πρώτο πρωθυπουργό της Ελλάδας ο οποίος θα έχει επισκεφθεί την Θεολογική Σχολή της Χάλκης. Ο Ελευθέριος Βενιζέλος είχε επισκεφθεί τη Χάλκη το 1933 αλλά δεν ήταν πια πρωθυπουργός./ΙΒΝΑ